Tijdens de maand augustus zal een internationaal team van archeologen en natuurwetenschappers neerstrijken in het dorpje Snellegem (deelgemeente van het Westvlaamse Jabbeke). Een gemengd team onderzoekers van de Vrije Universiteit Brussel en het Nitra-instituut (Slowakije) zal in de Romaanse kerk van Snellegem met een georadar de funderingen van oudere kerkfasen trachten op te sporen. Bodemdeskundigen uit Duitsland en Groot-Brittannië gaan ondertussen op zoek naar verstoringen in de samenstelling van de bodem die zouden kunnen wijzen op artisanale activiteiten in relatie tot de vroegmiddeleeuwse gebouwen. Van die gebouwen was al eerder aangetoond dat ze behoorden tot een Karolingisch kroondomein uit de 9e eeuw. Onderzoekers uit Tel-Aviv (Israël) komen de bodem onderzoeken met een electrospectrometer op zoek naar restanten van vroeger grondgebruik. Deze expertise werd tot nu toe vooral toegepast op archeologische sites in het Midden-Oosten en wordt nu voor het eerst in Noordwest-Europa uitgetest.

Daarnaast zullen de onderzoekers ook de micromorfologie van de bodem in kaart brengen. Graafwerken komen er dus niet aan te pas. Daarmee is dit onderzoek is een mooi voorbeeld van de manier om natuurwetenschappen en humane wetenschappen te integreren in de landschaps- en nederzettingsontwikkeling van de middeleeuwse kustvlakte.

Het onderzoek in Snellegem gebeurt onder leiding van archeoloog Dries Tys van de Vrije Universiteit Brussel. Het spitst zich toe op het centrum van het Karolingische kroondomein van Snellegem. Het bijzondere aan dit onderzoek is dat er een maximum aan niet-bodemverstorende natuurwetenschappen worden gecombineerd om tot een archeologischebeeldvorming te komen. Een gelijkaardig onderzoek vond plaats in de zomer van 2006. Een team van de Vrije Universiteit Brussel, Harvard en Frankfurt voerde toen magnetometrisch onderzoek uit in het centrum van Snellegem. Magnetometrisch onderzoek houdt in dat de verstoringen in het magnetische veld, veroorzaakt door ovens, structuren, verbrand materiaal, grachten enz…door middel van sensoren worden gemeten en in kaart gebracht. Op die manier kwamen in het centrum van Snellegem een reeks belangrijke archeologische sporen aan het licht, zoals een groep van vroegmiddeleeuwse gebouwplattegronden en de omwalling van een kasteelsite. De vroegmiddeleeuwse gebouwplattegronden staan vermoedelijk in relatie tot de aanwezigheid van het koninklijk domein in Snellegem in de 9de eeuw. De kasteelsite is meer dan waarschijnlijk de 11de-eeuwse feodale opvolger van het centrum van het kroondomein.

Omwille van de succesvolle campagne in 2006 werd er besloten om verder te gaan, niet alleen door het areaal uit te breiden waarop magnetometrisch onderzoek zal plaatsvinden, maar vooral ook door de resultaten van het onderzoek te gaan integreren met een reeks andere niet-bodemverstorende onderzoeksmethoden, aangedragen door onderzoekers uit heel Europa.

Meer info: Prof. Dries Tys (Vakgroep Kunstwetenschappen & Archeologie) - Tel. 02/629.25.84
Aansluitend artikel: Internationaal team voert geofysische prospectie uit in Snellegem
Afbeelding: Akademos (informatiemagazine van de VUB), februari 2007