De geschiedenis van een stad kan men niet ten volle kennen op basis van de overgebleven geschreven bronnen en het beschikbare beeldmateriaal. Om de hele ontwikkelingslijn vanaf de eerste sporen van menselijke aanwezigheid te kunnen vatten, heeft men ook de kennis uit de materiële bronnen nodig: gelaagd bodemarchief, grondsporen, muur- en gebouwresten, archeologisch vondstengoed. Archeologen herkennen deze bronnen, kunnen ze lezen en interpreteren en hebben de plicht ze in nieuwe kennis over hun onderzoeksgebied te vertalen. Een stad die kennis wil opbouwen, investeert in archeologie. De Stad Gent doet dit sinds 1973.

Van bij de eerste gemeentelijke archeologische opdracht in 1973 werd er in Gent geopteerd voor een archeologie 'van de stad'. Dit veronderstelt een totaliteitsvisie, wat inhoudt dat de materiële bronnen vanaf de eerste prestedelijke nederzettingsvormen worden behandeld binnen het volledige werkveld of de context van de huidige stad. Elke interventie vormt een schakel in dit totaliteitsonderzoek dat duidelijke een lange termijnproject is. Het verhaal van elk onderzoek bouwt verder aan die kennis over de stad. In elk verhaal worden de onderzochte sporen getoetst aan wat andere bronnen verhalen over die plek, maar ook aan wat ze bijdragen voor de ruimere kennis over de stad, de stedelijke omgeving, de regio en de toenmalige landscontext. Stadsarcheologie is een bijzondere vorm van stadshistorisch onderzoek waarbij het bodemarchief en het bovengronds bewaarde archeologische patrimonium als primaire bron worden gebruikt.

De nieuwe publicatie 'Archeologisch onderzoek in Gent 1999-2006' omvat 39 geïllustreerde archeologische verhalen: zowel korte archeologische verslagen zoals over enkele grachtsporen aan de Bronsstraat, als ruimere overzichten zoals over de Sint-Veerlekerk of de opgravingen aan de Seminariestraat en op het Bisdomplein, als studies zoals het vondstenmateriaal van een afvalput die op het Sint-Baafsplein werd opgegraven. De periode waarover de archeologische rapporten handelen loopt van 1999 tot 2006. Sinds 1999 had de Dienst Stadsarcheologie immers niet meer de mogelijkheid om resultaten van archeologisch onderzoek te publiceren, behalve als onderdeel van grotere algemene werken. In dit nieuwe boek wordt ongeveer een derde van de beschikbare archeologische opstellen over die periode opgenomen. Het gaat dus zeker niet om een volledig overzicht. Daarvoor zijn er meer boeken nodig.

Behalve werk van de archeologen en medewerkers van de Dienst Stadsarcheologie bevat de publicatie ook opstellen van projectarcheologen en van vorsers die een bepaalde studie verricht hebben over een Gents archeologisch onderwerp of die in interdisciplinair verband als externe expert aan een bepaald onderzoeksproject meewerkten. De redactie en eindredactie waren in handen van de Dienst Stadsarcheologie.

De Gentse Vereniging voor Stadsarcheologie nam het initiatief om het eerste overzicht van de archeologische rapporten over de periode 1999-2006 in boekvorm te publiceren als het eerste boek in een nieuwe reeks onder de al bekende hoofdtitel 'Stadsarcheologie. Bodem en monument in Gent'. Van 1977 tot 1999 was de vereniging ook 23 jaar uitgever van het vroegere tijdschrift met diezelfde naam. Daarmee droeg ze in belangrijke mate bij tot de verspreiding van Gentse stadskennis tot ver over de stadsgrenzen heen, maar ook met een zeer sterke verankering in eigen stad. Met deze nieuwe uitgave wil ze opnieuw een steentje bijdragen tot het publiek bekendmaken van kennis over Gent.

Praktisch: 'Archeologisch onderzoek in Gent 1999-2006' telt 200 blz. met 255 (kleur)illustraties. De publicatie is te koop in De Zwarte Doos en in de Stadswinkel (Administratief Centrum, Woodrow Wilsonplein 1, 9000 Gent, van maandag tot vrijdag van 9 tot 17 uur, op woensdag tot 18 uur en op zaterdag van 9 tot 11.30 uur) voor 21 euro per boek. Bestellingen zowel vanuit binnen- als vanuit buitenland: Gentse Vereniging voor Stadsarcheologie, p.a. Goudstraat 12, B-9000 Gent, 21 euro + portkosten