De onderzoeksresultaten zijn gepubliceerd in het nieuwe nummer van Relicta, het wetenschappelijke tijdschrift van het VIOE.

Na de eerste opgravingen in het stadscentrum van Oudenburg, tussen 1956 en 1960, werden drie kampfasen onderscheiden: eerst waren er twee opeenvolgende forten van aarde en hout, gevolgd door een derde van steen. Dankzij nieuwe opgravingen tussen 2001 en 2005 slaagde Sofie Vanhoutte erin die chronologie te verfijnen. Er kunnen nu vijf opeenvolgende forten onderscheiden worden: drie van aarde en hout en twee van steen.

Het eerste houten fort is opgericht rond 200 na Christus, als onderdeel van een verdedigingsgordel die weerwerk moest bieden tegen Germaanse invallen. Een van de stenen kampen was mogelijk een bolwerk van Postumus, de bevelhebber van de Rijnlegers die zich in 260 tegen Rome keerde en kortstondig heerste over een afgescheiden 'Gallisch Rijk'. Tijdens de vierde eeuw maakte het fort deel uit van de Litus Saxonicum, het verdedigingssysteem van de Britse en Gallische kusten met imposante stenen castella.

In de derde eeuw domineerde een meer dan 600 m² groot complex met binnenhof de zuidwesthoek van het castellum. Frappante overeenkomsten met grondplannen uit Noord-Engeland en Bulgarije tonen aan dat het om een militair hospitaal of valetudinarium moet gaan. De archeologen vonden ook medische instrumenten zoals pincetten, een oorlepeltje, een naald, een sonde en fragmenten van zalfplaatjes (foto links). Het is de eerste keer dat een militair hospitaal wordt aangetroffen in Gallië.

Vondsten zoals spinschijfjes, haarpinnen, vrouwen- en kinderschoenen, glazen armbanden en andere juwelen, tonen aan dat de fortbewoning niet alleen uit mannen en militairen bestond. Bovendien was de afkomst van de soldaten wellicht niet 'zuiver' Romeins: verschillende exemplaren van schoenen, bijvoorbeeld, vertonen typisch Germaanse kenmerken.

Vanhoutte S. 2007: Het Romeinse castellum van Oudenburg (prov. West-Vlaanderen) herontdekt: de archeologische campagne van augustus 2001 tot april 2005 ter hoogte van de zuidwesthoek. Interim-rapport. Relicta. Archeologie, Monumenten- en Landschapsonderzoek in Vlaanderen 3, 199-236. (dit artikel is ook online beschikbaar).

Praktisch: Relicta 3 is verkrijgbaar bij het Vlaams Instituut voor het Onroerend Erfgoed. Formaat A4, ingebonden, 331 p., met illustraties. Prijs: 40 euro + verzendingskosten België: 5 euro - Europa: 12 euro. Bestellen kan bij Anne Seys.