Beste Jeroen,
In de eerste plaats wil ik je feliciteren omdat je tenminste nadenkt over de problematiek. Ik bewonder ook je positieve ingesteldheid, maar ik vrees dat de nodige naïviteit er mee gepaard gaat. Een MER gaat idd lang vooraf aan de uitvoering, maar de voorschriften van het MER beginnen pas te gelden vanaf de uitvoering. Los daarvan stel ik me de vraag hoe je in dergelijke administratieve en grootschalige planningsprocessen een gefundeerd archeologisch verhaal gaat schrijven? Met 'beperkt bureauonderzoek' zal je er alvast niet komen.
Misschien stelt u te veel vertrouwen in archeologische impotentiekaarten?
Wat de Formele Motiveringswet betreft: een advies met weinig of geen argumenten (in werkelijkheid zullen we in 90% van de gevallen niet verder komen dan 'het ligt in een interessant gebied' maar gezien onze zeer beperkte kennis van het archeologisch landschap is héél Vlaanderen interessant gebied, en van zo'n argument zal men niet echt onder de indruk zijn) zal met evenveel tegenargumenten kunnen geweerd worden. Wat betreft RUP's: Feit is dat Ruimtelijke Planning al (quote)jaaaaaaren voornamelijk politieke en economische belangen veilig stelt, en de andere sectoren een doekje voor het bloeden voorhoudt. Om het met Clinton te zeggen: 'It's the economy, stupid'. Alleen vergeet men dat dezelfde president daaraan toevoegde 'Don't forget health care'. De analogie moet je zelf maar uitvissen.
Met het feit dat we volgens jou niet teruggeworpen worden maar gewoon blijven waar we zijn, nl. diep in de put, ben ik het uitdrukkelijk oneens. De criteria waarmee al enkele jaren (bindende) adviezen worden geleverd hebben ondanks de mazen in het net hun nut al meer dan bewezen. Alleen vertrekken die criteria nu grotendeels niét vanuit een inhoudelijk archeologisch/wetenschappelijkverhaal maar vanuit veel banalere en doeltreffender aspecten zoals bv. de aard en de omvang van de werken. Met het nieuwe DRO zullen net die sterke en onloochenbare criteria in de put verdwijnen.

een aanvulling:
@Stefaan: een MER vindt wel geruime tijd voor de uitvoering plaats. Wat je vertelt van een RUP klopt, maar dan moet je wel toevoegen dat een RUP en een MER vaak hand in hand gaan.
Binden advies? Neen, maar als het advies in deze plannen gefundeerd is en gestofferd met beperkt bureauonderzoek, dan wordt het moeilijk (en ja, ik weet het, niet 'onmogelijk') er niets mee aan te vangen.

ook de eerste keer dat ik als positivo word afgeschilderd. Ik werk nu in Vlaanderen als archeoloog en elke dag moet ik een paar keer stevig vloeken. Dus ja, het is gvd vechten, maar er zijn hier en daar mogelijkheden. En daar hou ik me krampachtig naïef aan vast. Dus nee, de archeologie in Vlaanderen wordt niet steeds verder de dieperik in geschoven. Ze bevindt zich al jaaaaaaaaaaren in die dieperik, maar met horten en stoten komen we er uit.
Ik lees onder andere: er zal nog altijd een archeologisch advies worden ingewonnen en daar kan krachtens de Formele Motiveringswet alleen van worden afgeweken op basis van omstandige argumentatie (einde quote). Wie zal die omstandige argumenten leveren? de burgemeester? de projectontwikkelaar? Ik mag aannemen een bevoegd ambtenaar (archeoloog). En zo zijn er her en der nog enkele zaken die het niet-verplichtend karakter van ALLE sectorale adviezen relativeren.
En als het nieuwe decreet er is en het staat ons niet aan, dan gaan we met de schaal rond, betalen een dure advocaat en gaan naar het Europees hof omdat het verdrag van Malta met de voeten wordt getreden. Afgesproken?

Handig toch zo'n intergalactisch zwart gat, genaamd het 'onroerend erfgoeddecreet', waarin je al je problemen kan laten verdwijnen.

Zijn ganse legislatuur horen we Minister Van Mechelen voor ieder probleem het 'nieuwe onroerend erfgoeddecreet' als oplossing noemen. volgend jaar is het vogeltje echter uitgezongen en het is al lang duidelijk dat zo'n decreet er niet meer komt op die korte termijn (en waarschijnlijk ook nooit bedoeld was om er te komen).

Ondertussen wordt de erfgoedzorg in Vlaanderen (archeologie, monumenten en landschappen) door dezelfde Minister wel uit de wetgeving ruimtelijke ordening geschreven (mooie eigenzinnige invulling van het verdrag van Malta toch?).

En het rookgordijn lijkt te werken...de sector staat erbij en kijkt ernaar, samen met enkele positivo's die zich wentelen in 'rooskleurige' toekomstvisioenen.

@Jeroen:
MER's en RUP's? Sinds wanneer is er een bindend advies daarin? Zo vroeg mogelijk? MER-voorschriften gelden ook maar voor de bouwvergunning, dus op het einde van de rit. RUP's op Vlaams niveau? Archeologie wordt er stelselmatig geweerd: niet ruimtelijk.
Het kan aan mij liggen maar ik ontwaar hier toch een neerwaartse evolutie:
1. de erfgoedzorg wordt opgesplitst in zomaar eventjes drie verschillende Vlaamse instanties elk met hun eigen onduidelijke bevoegdheden. Divide et impera? Dit in tegenstelling tot Ruimtelijke Planning dat in zijn geheel naar het departement werd overgeheveld(met als gevolg dat erfgoed zich verhoudt tot planning als een turma tot een cohort).
2. Het bindend negatief advies wordt geschrapt uit de wetgeving. Een advies is enkel nog bindend voor zover het voorwaarden oplegt.
3. Het bindend advies wordt afgeschaft tout court, zelfs voor beschermde zones, die nochtans over een duidelijke ruimtelijke afbakening beschikken.
Wat schiet er nu nog over? De zorgplicht zoals gesteld in de brief van de minister? Hoe ga je de zorgplicht afdwingen als je niet weet wat er zit?Zit er überhaupt wel iets? Door proefsleuven te trekken zegt u? Hoe ga je die proefsleuven afdwingen zonder bindend advies? Voor het antwoord op deze vraag gaat u gewoon terug naar boven.
Met andere woorden: in de meeste gevallen zal het niet bindend advies zonder veel moeite geweerd kunnen worden. Misschien kunnen we wel rekenen op de goodwill (en met deze term worden we meteen een jaar of vijf teruggekatapulteerd) van de stedenbouwkundig ambtenaar. In dossiers die echter onder politieke druk staan, hoeven we niet te twijfelen aan welke beslissing zal genomen worden.
Ik vraag me af hoe je een goed gefundeerd archeologisch verhaal gaat schrijven met al dat zand in je ogen, Jeroen.

Je kan er natuurlijk niet blij om zijn. Maar laten we eerst proberen om die adviezen zo grondig mogelijk te krijgen. Daarom ben ik wel blij dat bijvoorbeeld ZOLAD (in een eerder artiekl op archeonet) steeds meer info beschikbaar maakt. Het is inderdaad frustrerend om geconfronteerd te worden met de onvolkomenheden van de CAI (ik weet wel dat de CAI nooit de pretentie heeft gehad om alles te verzamelen).
Dus: laten we proberen om de adviezen in een bijzonder vroeg stadium erg degelijk te laten schrijven. Daarom mijn vraag om het archeologisch verhaal in de MER's en de RUP's van deze tijd veel uitvoeriger te eisen. Het kan best dat de adviezen niet langer verplicht gevolgd worden, maar het is bijzonder moeilijk om een goed gefundeerd archeologisch verhaal onderuit te trekken of te negeren. Dus de toekomst kan rooskleuriger zijn dan dit artikel schetst.

Een betreurenswaardige evolutie. Het lost wel het probleem van handhaving op, want die was er toch al niet.